Сипаниците кај овците и козите (Sheep Pox and Goat Pox – SPGP) претставуваат едно од најзначајните вирусни заболувања кај малите преживари. Болеста е предизвикана од вирус од родот Capripoxvirus, се карактеризира со висока заразност и може да предизвика сериозни економски последици за сточарските фарми. Иако не претставува ризик за здравјето на луѓето, нејзиното брзо ширење бара навремено препознавање и строго спроведување на мерките за контрола.
Како се пренесува болеста?
Вирусот најчесто се пренесува преку директен контакт со заболени животни, преку секрети од носот и очите, како и преку контаминирана опрема, возила, облека, обувки и други предмети што биле во контакт со заразени животни. Поради неговата отпорност во надворешната средина, вирусот може подолго време да остане присутен во волната, кожата и во објектите каде што престојувале заболени животни.
Клинички симптоми
Првите симптоми најчесто се појавуваат неколку дена по инфекцијата и вклучуваат:
- покачена телесна температура;
- намален апетит и општа малаксаност;
- солзење и исцедок од носот;
- појава на јазли, плускавци и красти на кожата, особено околу главата, ушите, очните капаци, вимето, препоните и деловите без волна;
- воспаление на дишните патишта и отежнато дишење;
- намалено производство на млеко;
- зголемена смртност кај младите животни.
Последици од болеста
Појавата на сипаници може да предизвика значителни економски штети, како што се:
- намалена продуктивност на стадото;
- загуби поради угинување на животни;
- намален квалитет на волната и кожата;
- ограничување на движењето на животните;
- забрана за трговија и транспорт на животни од погодените подрачја;
- дополнителни трошоци за контрола и санација на жариштето.
Превенција и биосигурност
Најдобрата заштита од ова заболување е доследната примена на биосигурносни мерки:
- набавувајте животни само од регистрирани и здравствено контролирани фарми;
- нововнесените животни држете ги во карантин пред нивно приклучување кон стадото;
- редовно дезинфицирајте ги објектите, опремата и транспортните средства;
- ограничете го пристапот на неовластени лица до фармите;
- избегнувајте контакт со сомнителни или заболени животни;
- при секој сомнеж веднаш известете овластен ветеринар.
Во Европската Унија сипаниците кај овците и козите се класифицирани како болест од Категорија А, што значи дека при појава се применуваат строги мерки за сузбивање и искоренување на болеста.
Зошто е важно навременото пријавување?
Брзото препознавање на симптомите и навременото известување до надлежните ветеринарни служби овозможува рано откривање на жариштето, спречување на понатамошното ширење на болеста и намалување на економските последици за одгледувачите.
Наш совет
Наша препорака до сите одгледувачи на овци и кози е редовно да ја следат здравствената состојба на своите стада и да не ги потценуваат првите симптоми на заболување. Најголемата заштита не е лекувањето, туку превенцијата.
Доколку набавувате нови животни, задолжително обезбедете период на карантин, почитувајте ги мерките за биосигурност и избегнувајте непотребно движење на животните помеѓу различни стада. При појава на сомнителни промени на кожата, покачена температура или други симптоми, веднаш контактирајте овластен ветеринар и не преземајте самостојно лекување.
Со навремена реакција, добра превенција и соработка со ветеринарните служби, може значително да се намали ризикот од ширење на болеста и да се заштити производството, здравјето на животните и економската одржливост на фармата.
