Современото говедарство се темели на висока продуктивност, добро здравје на животните и ефикасна репродукција. Без добра плодност не може да се обезбеди континуирано производство на млеко, редовно обновување на стадото и економична фармерска практика.
Иако генетиката има значајна улога, најголемо влијание врз репродуктивните резултати имаат условите на одгледување. Исхраната, здравствената заштита, условите за сместување и правилниот менаџмент директно влијаат врз плодноста на млечните крави.
Истражувањата покажуваат дека правилната исхрана и квалитетното управување можат да влијаат на репродуктивната успешност и до 70%, а со систематско следење на репродуктивните параметри може да се постигне плодност поголема од 80%.
Најважниот период е околу телењето
Периодот непосредно пред и по телењето е најкритичен во производниот циклус на грлото. Во текот на првата недела пред и првата недела по телењето потребно е особено внимание бидејќи тогаш организмот е изложен на најголем метаболички стрес.
Во овој период неопходно е:
- обезбедување правилно избалансирана исхрана;
- намалување на негативниот енергетски биланс;
- навремено откривање и лекување на евентуални здравствени проблеми;
- обезбедување добри хигиенски услови и минимизирање на стресот.
Добрата транзициска програма овозможува побрзо враќање на репродуктивниот циклус и пократок сервис-период.
Следење на репродуктивните показатели
Редовната контрола на репродукцијата овозможува навремено откривање на проблемите и подобро управување со стадото. Најважните показатели што треба да се следат се:
- должина на сервис-периодот;
- периодот меѓу телењето;
- процент на успешно отелени крави;
- процент на стелни крави;
- број на осеменувања;
- број на живородени телиња;
- процент на неплодни крави;
- број на отелувања по крава.
Навременото утврдување на стелноста, најдоцна до 60 дена по осеменувањето, овозможува побрзо преземање корективни мерки и намалување на економските загуби.
Зошто е важен сервис-периодот?
Сервис-периодот претставува времето од телењето до успешното оплодување на кравата и е еден од најважните економски показатели во млечното говедарство.
Пократок сервис-период значи:
- побрзо повторно забременување;
- оптимален период помеѓу телењето;
- повеќе произведено млеко во текот на животниот век на кравата;
- повеќе здрави телиња;
- подобра економска исплатливост.
Продолжениот сервис-период најчесто е последица на тешки телења, задржана постелка, воспаленија на матката, цисти на јајниците, слаб еструс или несоодветна исхрана.
Соработката со стручните лица е клучна
Успешното управување со репродукцијата бара постојана соработка помеѓу фармерот, ветеринарот и агрономот. Само преку редовен мониторинг на здравствената состојба, исхраната, производството и репродуктивните показатели може да се обезбеди:
- здраво и продуктивно стадо;
- висок процент на стелни крави;
- оптимален период помеѓу телењето од околу 365 дена;
- намалување на репродуктивните нарушувања;
- повисока економска добивка.
Наш совет
Успешната репродукција не е резултат на случајност, туку на добро планирање и континуирана контрола. Водете детална евиденција за сите репродуктивни настани, следете ги знаците на еструс, проверувајте ја стелноста навремено, обезбедете квалитетна исхрана особено во транзицискиот период и редовно консултирајте се со ветеринар и агроном. Со правилен менаџмент ќе го намалите бројот на репродуктивни проблеми, ќе ја зголемите плодноста на стадото и ќе обезбедите поголема профитабилност на вашето производство.
