Поради намалувањето на откупната цена на млекото, сѐ поголем број фарми со помалку од 30 грла добиток (крави) стануваат економски неодржливи. Во вакви услови, примарните производители се принудени да бараат алтернативни решенија за зголемување на приходите.
Една од најисплатливите и долгорочно одржливи можности е преработка на суровото млеко во производи со додадена вредност, како што се сирење, урда, кајмак, матеница, сурутка и други млечни производи со подолг рок на употреба. На овој начин се зголемува искористеноста на млекото и неговата пазарна вредност, а фармата добива поголема економска стабилност.
Законска рамка
Производството и ставањето во промет на млеко и млечни производи е регулирано со правилник за храна од животинско потекло наменета за:
- директно снабдување,
- локализирана активност,
- работа во географски и економски ограничени подрачја,
- примена на традиционални методи на производство и преработка.
Примарното производство и преработката подлежат на регистрација и/или одобрување од Агенцијата за храна и ветеринарство (АХВ).
Потребна документација за регистрација
За регистрација на оператор со храна потребно е:
- Барање за регистрација на објект и оператор со храна
- Тековна состојба од Централен регистар или лична карта (за физички лица)
- Доказ за сопственост или договор за закуп
- Регистарски број на одгледувалиште (РБО)
- Попис на животни
- Договор со ветеринарно друштво
- Уверение за здравствен статус на животните
- Потврда за платени административни такси
Барањето се поднесува во надлежната подрачна единица на АХВ според локацијата на објектот.
Директно снабдување со млеко и млечни производи
Директното снабдување опфаќа продажба:
- на лице место од фармата или местото на производство,
- до домот на локален краен потрошувач,
- до локални малопродажни и угостителски објекти,
- на саеми и изложби.
Производството и пласманот се ограничени на планскиот регион каде што се наоѓа фармата или објектот.
Објекти од мал обем за преработка на млеко
Објектот од мал обем треба да обезбеди:
- простор за прием и преработка на сурово млеко,
- простор за зреење и/или ферментација,
- простор за складирање на готови производи,
- гардероба и санитарен јазол.
Опремата мора да биде изработена од нетоксични материјали, лесна за чистење и дезинфекција, а во работата задолжително се применуваат:
✔ добра производствена пракса
✔ добра хигиенска пракса
✔ HACCP принципи
Производство на традиционални млечни производи
Производството на традиционални млечни производи овозможува примена на традиционални методи и материјали, со задолжителна заштита од контаминација. Ова претставува дополнителна можност за диференцијација на производите и зголемување на нивната пазарна вредност.
Преработката на млекото и производството на млечни производи со додадена вредност претставува реална можност за опстанок и развој на малите фарми. Со соодветна регистрација, исполнување на законските услови и правилна организација, примарните производители можат да обезбедат сигурен пласман, повисоки приходи и долгорочна одржливост на своето производство.
Консултантската фирма Советодавна им обезбедува целосна и професионална поддршка на примарните производители и објектите од мал обем за преработка на млеко и производство на млечни производи со додадена вредност.
Нашата поддршка опфаќа:
- анализа на состојбата на фармата и можностите за преработка,
- советување за избор на соодветен модел (директно снабдување или објект од мал обем),
- подготовка и комплетирање на целокупната потребна документација,
- усогласување со техничките, хигиенските и законските барања,
- водење низ целата постапка за регистрација и одобрување,
- добивање на решение од Агенцијата за храна и ветеринарство (АХВ).
Со навремена стручна помош, производителите добиваат можност легално да преработуваат млеко, да создаваат производи со подолг рок на употреба и поголема пазарна вредност, и да обезбедат одржливо и профитабилно производство.
